Doç. Dr. Arsan: Salgında kutuplaştırıcı yayınlardan kaçınılmalı

img

İSTANBUL - Gazetecilerin Kovid-19 salgını tehdidine karşı dezavantajlı konumda olduğunu söyleyen Doç. Dr. Esra Arsan, bu süreçte özellikle “Toplumu kutuplaştırıcı, belli bir gruba veya ırka dönük nefreti körükleyen yayınlardan kaçınılmasının” önemi üzerinde durdu.

Türkiye’de giderek yayılan koronavirüs (Kovid-19) salgınından kaynaklı bugüne kadar 59 kişi yaşamını yitirirken, 2 bin 433 kişinin de testleri pozitif çıkmış durumda. Hükümet tarafından salgına ilişkin alınan tedbirler kapsamında başta hizmet işkolu olmak üzere birçok alanda faaliyetler durduruldu. Sağlık, tekstil, sanayi, inşaat gibi işkollarında çalışmalar devam ederken, salgın tehdidi karşısında en riskli meslek grupları arasında gazeteciler de var.
 
Gazetecileri salgından korumak için medya sahiplerine tüm dünyanın uyguladığı evden çalışma yönteminin devreye konulması çağrısında bulunan Türkiye Gazeteciler Sendikası (TGS), yine Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı, Basın İlan Kurumu ve Hükümet’ten de bu konuda harekete geçilmesini istedi.
 
Gazetecilerin bu süreçte karşı karşıya bulunduğu riskler ve alınabilinecek önlemlerin yanı sıra nasıl bir yayıncılık izlenmesi gerektiğine ilişkin Doç. Dr. Esra Arsan, MA’ya konuştu. 
 
‘GAZETECİLERİN İZİN YAPMA ŞANSI YOK’
 
Türkiye gibi ülkelerde salgına rağmen pek çok işkolunda günlük iş rutinlerinin devam ettiğini, bunun da hastalık kapma riskini artırdığını belirten Arsan, sağlık çalışanları ile birlikte gazetecilerin de pandemi dönemlerinde izin yapma şansının olmadığını dile getirdi.
 
Kamu sağlığı için hastanelerin çalışacağını, gazeteciler de kamu yararına gazetecilik yapmaya devam edeceklerini söyleyen Arsan, tabi bu durumun gazetecilerin kendi sağlıkları pahasına halka bilgi taşıması anlamına gelmediğini ifade etti. Arsan, “Gazeteciler son derece dikkatli şekilde kendilerini korumalı ve çalıştıkları medya kurumları da bu gazetecilerin can güvenliği için gerekli her türlü önlemi almak durumunda. Virüse karşı korunmada gerekli hijyen, eldiven, maske, gerekirse daha da koruyucu ekipman vs. hep medya kurumları tarafından temin edilmek zorunda” dedi.  
 
‘ÖLÜM-KALIM ZİNCİRİNDE BİR HALKA…’
 
Sokakta haber takibi yapan gazetecilerin sürekli sahada olmalarından kaynaklı evdeki yakınlarının başına gelen veya gelecek olan tehlikeleri düşünerek, psikolojik olarak kırılgan duruma geldiklerini kaydeden Arsan, “Belki hasta bir yakınını evde veya hastaneye bırakarak çalışmak zorunda veya yaşlı bir yakınını yalnız bırakarak sokaklara çıkacak. Bütün bu psikolojik baskılar, gazetecinin habere bakışını ve haberi hazırlama sürecini etkiler. Bu nedenle çalışma günleri azaltılarak, mutlaka nöbetleşe göreve gitmek gerekir bu dönemde. Böylelikle kendisi de ölüm-kalım zincirinde bir halka olan gazeteci, insani ihtiyaçlarını karşılayabilecek zaman bulsun” diye belirtti. 
 
Doç Dr. Arsan, böylesi salgın zamanlarında sürekli sokakta olmaması gereken gazetecilerin sokakta oldukları zamanlarda ise gerekli hijyen kurallarını yerine getirmesi ve sosyal mesafeyi korumak zorunda olduklarını özellikle vurguladı. 
 
'İNSANİYET YOKSUNLUĞUDUR’
 
Türkiye’de birçok iş kolunda iş sağlığı ve güvenliğine dikkat edilmediğini, özellikle büyük medya kuruluşlarında çalışan gazetecilerin durumunun çok daha sıkıntılı olduğunu belirten Arsan, nedeni şöyle açıkladı: “Kâr hırsı içindeki patronlar, gazetecinin can güvenliğini teferruat olarak görüyorlar. Demirören Medya’ya ait CNN Türk’ün sokakta çalışan muhabirleri bina önünde tecrit etmesi ve onları küçücük bir konteynırda içi içe çalışmaya zorlaması resmen işkence ve kötü muameledir. Bina içindeki görece değerli yazar, çizer, yönetici sokaktan gelecek virüse karşı korunuyor, ama sokaktaki muhabir ölse ağlayanı olmayacak. Bu bir suçtur ve aynı zamanda insaniyet yoksunluğudur, vicdansızlık ve ahlaksızlıktır.” 
 
‘TEHLİKENİN İÇİNDE HABER GEÇİYORLAR’
 
Gerçek gazetecilerin böylesi zamanlarda kendisini toplumdan izole edemeyeceğini söyleyen Arsan, “En iyi gazeteci, hayatta olan gazetecidir. Buradan hareketle, aynı inşaat sektöründeki gibi ‘önce can güvenliği’ deyip, kendimizi koruyacağız. Ancak kendimizi ne kadar korursak koruyalım, yine de en kırılgan ve virüse yakalanma riski yüksek olan bir kitle gazeteciler. Bu nedenle dünyanın en zor haberciliği aslında. Aynı savaş muhabirliği gibi. Tehlikenin içinden haber geçmek zorunda. Kendisini izole ederek, ancak dünya basınını izleyip, yapabiliyorsa çeviri haber yapabilir, bilimsel makalelerden haber konusu çıkartabilir. Bir şekilde faydalı olur aslında. Bir de dünyanın her yerinde freelance çalışan gazeteciler var. Onlar bu durumdan çok rahatsız. Örneğin spor muhabirleri… Salgından dolayı maçlar iptal oldu. Hal böyle olunca onlar da haber yapamaz durma geldiler. Bu insanlar haber başına telif ücreti kazanıyorlar ve haber yapmazlarsa, para da kazanamıyorlar. Ancak evde oturdukları müddetçe, harcamaları, ev kiraları veya kredi borçları devam ediyor” sözleriyle yaşanan olumsuzluklara dikkat çekti.  
 
'HABERLER KORKU VE PANİĞE SEVK ETMEMELİ'
 
Arsan, sahada yaşanan bu zorluklara rağmen gazetecilerin kaleme aldıkları haberlerinde doğru bir dil kullanması gerektiği üzerinde önemle durdu.
 
Gazetecilerin öncelikle doğru kaynaklardan doğru bilgi alması, konunun uzmanlarıyla görüşmesi gerektiğini söyleyen Arsan, “Diyanet İşleri, sporcular, ünlüler, konunun uzmanı olmayan doktorlar haber kaynağı olmamalı. Her önüne gelene konu hakkında konuşma imkânı verilmemeli. Tiraj veya reyting uğruna sansasyonel başlık, fotoğraf kullanılmamalı. İnsanların özel hayatlarının dokunulmazlığına saygı gösterilmeli ve hasta bireylerin, izinleri olmadan fotoğrafları veya videoları paylaşılmamalı. Haber dili bilgilendirici olmalı, korkutucu veya paniğe sevk edici değil” dedi. 
 
Fakat bunlar yerine belli bir yaş grubuna dönük dışlayıcı ve ötekileştirici yayınlar yapılabildiğini belirten Arsan, şunları ifade eti: “Bu çok yanlış. Toplumu kutuplaştırıcı, belli bir gruba veya ırka dönük nefreti körükleyen yayınlardan kaçınılmalı. İçinde bulunduğumuz bilinmezlik, her gün değişen gerçeklik karşısında gazeteci son derece bilgiye, veriye, grafiklere ve tablolara dayalı habercilik yapmalı.” 
 
‘ŞEFFAF BİR DEVLET MEKANİZMASINA İHTİYACI VAR’
 
Gazetecilerin doğru habere ulaşmasının çok zorlu olduğu koşullardan geçildiğini vurgulayan Arsan, bu salgın döneminde doğru bilgiye ulaşabilmeleri için gazetecilerin şeffaf bir devlet mekanizmasına ihtiyacı olduğunu söyledi.
“Biz de maalesef devlet ve hükümetin gazetecilere sunduğu veriler çok kısıtlı, hatta yanıltıcı, belki de hiç doğru değil” diyen Arsan, böyle toplumlarda gazeteciliğin kalitesinin de düştüğünü belirtti.
 
Bu noktada gazetecilere yazdıkları her haberde mutlaka hükümetin vermiş olduğu bilgilerin yetersizliğini, arayıp yanıt alamadıkları yetkilileri, merak edip öğrenemedikleri soruları bıkıp usanmadan tekrar etmelerini salık veren Arsan, yine haberlere bu çabaya dair ‘bugün de şu sorulara yanıt alamadık’ veya ‘Bakanlık hala ısrarla şu sorularımıza yanıt vermiyor’ cümlelerinin eklenmesi gerektiğini kaydetti.
 
MA / Erdoğan Alayumat

Diğer başlıklar

10:43 Hemşire olan eski eşini bıçaklayan zanlı yakalandı
10:13 Fatih'te yabancı uyruklu kadın merdivenlerde ölü bulundu
10:08 Hasankeyf Koordinasyonu'ndan Prof. Üstün'e destek
09:19 Şenyaşar Ailesi: Herkesi 2 Ekim’de Malatya’ya bekliyoruz
09:11 AKP Diyarbakır’da başaramadığını Şırnak’ta deniyor
09:08 Şimdi HDP’ye sahip çıkma zamanı
09:08 Yolsuzluktan tutuklanan DEDAŞ Müdürü tahliye edildi
09:07 AKP’li vekilin ağabeyi teslim olmak için evinde savcının değiştirilmesini bekledi
09:06 Mızraklı’nın 'iptal' davası reddedildi
09:03 Anız yangınları Batman’ın nefes almasını zorlaştırıyor!
09:02 Surp Sarkis Kilisesi'nin taşları çalındı
09:01 Mezopotamya Kültür ve Sanat Derneği’nde kayıtlar başladı
09:00 26 EYLÜL 2020 GÜNDEMİ
25/09/2020
23:56 Kuran kursunda çocuğa şiddet görüntüleri
23:23 Eski DBP'li eşbaşkanın karar duruşması görüldü
23:04 Ukrayna’da savaş uçağı düştü: 25 ölü
22:56 Urfa Barosu: Operasyonlarla muhalefetin sindirilmesi amaçlanmakta
22:48 Uluslararası Af Örgütü’nden Türkiye’ye: İşkence iddiaları soruşturulmalı
21:54 CHP’li Cihaner: HDP'yi ziyaret etmek hayati bir müdahale olacaktır
21:02 Diyarbakır’da Karşılaştırmalı Edebiyat Günleri başladı
20:47 Kadıköy’den seslendiler: HDP düşmez, AKP düşecek
20:25 Yeni Yaşam Gazetesi’ne erişim engeli
20:18 Kovid-19 nedeniyle ölümler 7 bin 858'e yükseldi
20:14 Koca: Tedavi gören hasta sayısı endişe verici şekilde yükseldi
20:05 Küresel İklim Grevi’nde HDP ile dayanışma
19:46 HDP MYK'si toplandı
19:45 Giresun ve Bursa’dan tepki: HDP geliyor, korkun!
19:21 Halk TV’ye 5 günlük ekran karartma cezası
19:16 Maske uyarısı yapan sağlık çalışanına saldırı
19:03 Gençlik örgütleri: Çözüm kapitalist düzene karşı mücadeleyi yükseltmek
18:58 2011 KPSS soruşturmasında 51 gözaltı
18:10 KESK İstanbul Şubeler Platformu’ndan mücadeleyi büyütme çağrısı
18:07 ‘Okullar önlemler alınarak açılsın’
17:55 HDP'ye yönelik operasyona Avrupa'dan tepkiler sürüyor
17:23 Kılıçdaroğlu HDP Eş Genel Başkanı Sancar’ı aradı
17:04 7 milletvekili hakkında Kobanê fezlekesi düzenlenecek
17:00 DAD Kadın Meclisi ve DİB’ten HDP’ye operasyona tepki
16:56 Gebze’de bir işçi borçları yüzünden intihar etti
16:52 Alman Sol Parti: Despot Erdoğan HDP’yi susturamayacak
16:49 HDP Genel Merkezi’ne dayanışma ziyaretleri
16:16 'HDP’yi susturmaya gücünüz yetmez'
15:47 Halkevleri Başkanı Merttürk gözaltına alındı
15:43 Gözaltılara tepki büyüyor: Kobanê düşmedi HDP de düşmeyecek
15:29 Kobanê eylemleriyle ilgili HDP’nin 3 araştırma önergesi AKP-MHP tarafından reddedildi
15:14 KESK: Dayanışma ve mücadele zamanı
14:53 Diyarbakır Büyükşehir Belediyesi’nde 8 kişi ihraç edildi
14:53 Germiyanlılar: RES’i durdurun
14:43 Gelecek ve Saadet Partisi’nden HDP operasyonuna tepki
14:35 TJA: Saldırılara karşı geri adım atmayacağız
14:30 İHD: Siyasi saiklerle yürütülen bir soruşturma
14:26 ‘Sağlık sisteminde neo-liberal talan sürdürülüyor’
14:13 Halkevleri: ‘Ben yaptım, oldu’dan vazgeçin
14:05 Siyasi partiler: HDP’den düşmeyen Kobanê’nin hesabı soruluyor
13:41 Kadıköy’deki gözaltı protestosuna katılım çağrısı
13:41 Diyarbakır’da Karşılaştırmalı Edebiyat Günleri
13:30 ‘İsimsizler hareketi’ soruşturmasına kısıtlılık
13:21 Nusaybin Belediyesi Eşbaşkanı Kut tahliye edildi
13:02 HDP’li siyasetçilere 24 saat avukat kısıtlılık kararı
13:01 Bilgen'e ikinci Kobanê gözaltısı: AYM ihlal kararı vermişti
12:51 Kobanê protestoları nasıl başladı, neler yaşandı, kim ne dedi?
12:36 Avukat Özbingöl tahliye edilmedi
12:35 ‘Çapaklı halkının haklı mücadelesini destekliyoruz’
12:17 Panaztepe arkeolojik sit alanına RES planı onaylandı
11:56 Boçnak’ın cenazesi polis ablukasında defnedildi
11:56 Sancar: Kaybettikçe saldırıyorlar, saldırdıkça daha fazla kaybediyorlar
11:55 Kars Belediyesi Eşbaşkanı Alaca: Halkçı belediyecilik hedef alındı
11:40 Süryani Rahip Bileçen’in duruşması görüldü
11:27 HDP'den gözaltı tepkisi: Karar MGK ve Saray’daki düğünde alındı
11:21 Gözaltılara tepki yağdı: HDP susturulamaz
10:51 DİK üyesi mele Hüseyin Eken yaşamını yitirdi
10:44 ‘İsimsizler hareketi’ soruşturması: 24 gözaltı
10:29 Zihinsel engelli tutuklu revire götürülmüyor
10:17 HDP MYK olağanüstü gündemle toplanıyor
10:14 Anguslar 3 gündür aç ve susuz bekletiliyor
10:13 Ailelerden İmralı başvurusu
10:12 Yazar Demirer gözaltına alındı
10:04 Karslılardan Bilgen’e: Bu şehir seninle gurur duyuyor
09:45 Tanrıkulu’dan gözaltı tepkisi: Saray’a düğün hediyesidir!
09:45 Kanal Urfa’nın sahibi koronadan yaşamını yitirdi
09:30 Tecavüze uğrayan Z.Ç: Adalet sağlansın
09:13 Gergerlioğlu: Valilik gerçekleri örtbas ediyor
09:12 745 öğrenciye 4 öğretmen: Canlı ders gören yok
09:11 Müzisyenlerden tepki: Tedbir alınsın, müzik serbest olsun
09:11 'Şehir hastaneleri pandemiyle mücadelede bir çözüm olmayacak'
09:10 Kentsel dönüşüme giren iki evinden biri verilmedi
09:09 Koçyiğit: Kürt kadınları ganimet olarak görülüyor
09:07 Cudi Dağı’na kezwan yolculuğu
09:07 Hala belge mi arıyorsunuz?
09:06 Tecridin barış ve ekonomiye etkisi
09:05 Kars Belediyesi Eşbaşkanı Alaca: Toplumsal belediyecilik inşa ediyoruz
09:05 Kürtçe şarkı söyleyen sanatçıya karakolda tehdit
09:04 Toprağından koparıldıktan sonra gelen ölüm!
09:03 352 milyonluk usulsüzlükten tutuklandı, 206 bin TL’yle tahliye oldu
09:02 'Anadilde sağlık hizmetinin olmaması virüsü yayıyor'
09:00 25 EYLÜL 2020 GÜNDEMİ
07:57 HDP'ye ‘Kobanê’ operasyonu: Çok sayıda gözaltı
24/09/2020
23:40 ABD'den İran’a yeni yaptırımlar
23:34 Boçnak’ın cenazesi 24 saat sonra aileye verildi
23:31 Sanatçı Rutkay Aziz, aldığı ödülü TTB’ye teslim etti
22:16 Marmara Denizi’nde bir deprem daha