Meslek hastalıklarına bağlı ölümlerin üstü örtülüyor

img

İSTANBUL – Dünyada meslek hastalıklarından kaynaklı binlerce insan hayatını kaybederken SGK’nin verilerine göre, Türkiye’de 2013 yılından bu yana meslek hastalıklarından kaynaklı ölüm vakası yok. Konuyu yakından takip eden akademisyen Aslı Odman, ölümlerin üstü örtüldüğüne dikkati çekti. 

İşyerlerinde insan sağlığına zararlı kimyasal ve fiziksel etkenlerin neden olduğu hastalıklar olarak tanımlanan “meslek hastalıkları” sonucu dünyada her yıl binlerce insan hayatını kaybediyor.  Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO) tahminlerine göre, dünyada her yıl 1 milyon 200 bin kişi meslek hastalığına yakalanırken, bu rakam Dünya Sağlık Örgütü (WHO) araştırmalarına göre yıl 11 milyon kişi.
 
Yakalandıkları meslek hastalıklarından kaynaklı her yıl hayatını kaybedenlerin sayısı İLO’ya göre 498 bin kişi iken, WHO’ya göre 700 bin kişi. 
 
Türkiye’de ise, meslek hastalıklarından kaynaklı ölümlerin verileri Sosyal Sigortalar Kurumu (SGK) tarafından yayımlanıyor. Ancak SGK’nin verilerine göre 2013-2018 yılları arasında meslek hastalıklarından kaynaklı hiç ölüm vakası yok. Ölüm olmadığı ileri sürülmesine rağmen aynı dönemde 1319 kişinin yakınlarına ölüm geliri bağlandı.
 
2013 yılından önceki dönemlerde ise rakamın 1 ile 10 arasında değiştiğini belirten akademisyen Aslı Odman’a göre, gerçeği yansıtmayan bu rakamlarla meslek hastalıklarından kaynaklı ölümlerin üstü örtülüyor.
 
İstanbul İşçi Sağlığı ve Güvenliği (İSİG) Meclisi verilerine göre, Türkiye’de yılda en az 2 bin kişinin iş cinayetlerinde yaşamını yitirdiğine dikkat çeken Odman, “Uluslararası literatürde bir ülkenin sınırları içerisinde yaşanan ölümlü iş kazalarının 1 ila 12 katı kadar da meslek hastalığından dolayı ölüm olması gerekiyor” dedi.
 
‘EN AZ 9 BİN ÖLÜM’
 
Meslek hastalıkları konusunda veri oluştururken kanser tanısı verilerinin de kullanıldığını kaydeden Odman, “WHO’nun en son 2017 yılında paylaştığı verilere göre, Türkiye’de o sene 148 bin yeni kanser teşhisi konulmuş ve 90 bin kişi de kanserden kaynaklı hayatını kaybetti. Yine WHO verilerine göre bu ölümlerin yüzde 10’u meslek hastalığına bağlı kanser hastalıkları. Yani en az 9 bin ölümün meslek hastalıklarına dayalı kanser olduğunu söylememiz gerekiyor. Bu sayı sadece kanser nedeniyle yaşanan ölümler, başka nedenleri da hesaplarsak sayı daha da yükselecektir” diye belirtti.
 
“Kanser yasası diye bir yasa yok çünkü bir insanın yasayla kanser olup olmadığını belirleyemezsiniz ama meslek hastalıkları mevzuatı diye bir şey var” diyen Odman, meslek hastalıklarının ancak epidemiyoloji ile tespit edilebileceğini ifade etti.
 
‘HASTANELER YETERSİZ’
 
Odman, Türkiye’de sadece 3 tane meslek hastalıkları hastanesinin bulunması üzerinde de durdu. Odman, “En az 13 milyon özel sektörde, 4 milyon kamuda çalışanı olan, kayıt dışı çalışan ile esnaf, köylü, ve kendi hesabına çalışanlarla birlikte toplam 35 milyonluk işgücüne sahip bir ülkeyiz. Özellikle de ‘müşteri, hasta’ garantisi verilen şehir hastanelerine yapılan kamusal harcamaları düşündüğünüzde 3 tane hastane yetersiz. Burada meslek hastalıkları hastanesi sistemiyle ilgili ortaya çıkan toplumsal sorunlarda, devletin yükümlülüğünü yerine getirmediğini görüyoruz” diye konuştu.
 
‘İŞYERİ HEKİMLERİ OTO SANSÜR UYGULUYOR’
 
İşyeri hekimlerinin ise işverenden maaş aldığını belirten Odman, bu konuda şunları kaydetti: “İşyeri hekimleri meslek hastalığı tanısını koymanın, işverene maddi ve hukuki yükümlülük çıkaracağı için kendilerine oto sansür uyguluyor. Çünkü meslek hastalığı teşhisi koyan birçok işyeri hekimi arkadaşımız işlerinden çıkarıldı. Aynı zamanda işyeri hekimliğinin etkisini neredeyse ortadan kaldıran Ortak Sağlık Güvenlik Birimleri (OSGB) kuruldu. Şu anda işyeri hekimliği hizmetleri bu OSGB’lere bağlı şirketlerce yürütülüyor. Bu OSGB’lerin kendileri de birer işletme olduğu için büyük işverenlerden iş kapma rekabeti içinde oluyor. İşyeri hekiminin maruz kaldığı sorunlar, başka şirketlere devredilerek ortadan kaldırılmaya çalışılıyor.” 
 
 
‘SENDİKALAR VERİ OLUŞTURMALI’
 
Meslek hastalıkları konusunda sendikaların yapacağı çok somut şeyler olduğunu söyleyen Odman, “Meslek hastalıkları ile ilgili sendikaların veri üretmesi gerekiyor. Gerçek bir politikanın başlangıcı olarak örgütlü oldukları işyerlerinde işçilerin hangi malzemeler ile çalıştıkları, hangi ortamda çalıştıkları, çalışma ortamında hangi tozlar havada uçuşuyor, sendikalar bu konularda bir araştırma yapmalı. Endüstri mühendisinin sermaye için yaptığı araştırmayı, sendikalarında emeği korumak için yapması gerekiyor” ifadelerini kullandı. 
 
HDP’Lİ EKSİK: İŞÇİ İŞVERENİN İNSAFINA KALMIŞ
 
Halkların Demokratik Partisi (HDP) Iğdır Milletvekili Habip Eksik de, meslek hastalıklarını önlemek için işçinin sağlık verilerinin depolanması gerektiği düşüncesinde.
 
 Meslek hastalığı tanısı koymanın en önemli yollarından bir tanesinin işçinin sağlık verilerinin süreç içerisinde bir veri saklama sistemine kaydedilmesi ve saklanması olduğunu dile getiren Eksik, “Maalesef AKP iktidarının neoliberal politikaları yürütmesi nedeniyle işçinin emeğini işverenin nasıl insafına bıraktıysa, işçinin sağlık konusunu da işverenin insafına bıraktığını görüyoruz” dedi.
 
‘İŞÇİNİN SAĞLIĞI TEHLİKEDE’
 
Yine İşyeri Hekimi Bilgi Sistemi’nin işletilmediğini söyleyen Eksik, nedenini ise şöyle açıkladı: “AKP iktidarının bu sisteme tam geçişte ayak sürtmesinin sebebi işverenleri ilerde doğacak tazminatlara karşı korumaktır. Her zamanki gibi doğru olanı yapmayan AKP, işvereni bir nevi koruyor. Tabi böylece işçinin, emekçinin de sağlığını tehlikeye atmaya devam ediyor.” 
 
‘İŞÇİNİN HAKKINI SAVUNMAYA DEVAM EDECEĞİZ’
 
Eksik, Meclis’te iş güvenliği ve işçi sağlı hakkında verdikleri soru önergelerinin yanıtsız bırakıldığını da dile getirdi. Eksik, “İktidarın çoğunluğu sebebiyle maalesef mecliste bu konu hakkında somut bir adım atılmadı. Tabi biz muhalefet olarak bu konu ile ilgili olarak elimizden gelen her şeyi yapmaya devam edeceğiz. İşçinin hakkını her konuda savunduğumuz gibi sağlığını da sonuna kadar savunacağız” diye konuştu.

Diğer başlıklar

15:27 Barış Vakfı yeni yönetimini belirledi
15:09 Safitürk cinayetinde Emniyet Müdürü’ne yalanlama: X Ray cihazı bozuk değildi
15:07 Norveç’ten HDP’ye ziyaret
14:49 Amedspor maçında saat değişikliği
14:33 Kani Beko: Saray’dan hukuksuz işgal
14:27 Ringlerin altın kalpli eldivenine son veda
14:25 Sağlık örgütleri: Sağlıkta anadillerin önündeki engelleri kaldırın
14:14 Erdoğan: Rusya Astana ve Soçi'ye sadık değil
14:10 Bakanlığın ODTÜ KYK inşaatı için yaptığı itiraz reddedildi
14:07 HDP Elazığ İl Eşbaşkanı: Engellenmeseydik mağduriyetler olmayacaktı
14:04 İstismar davasında ATK'den beklenen rapor 1 yıldır gelmiyor
13:57 ARÇEP: Geleceğimize sahip çıkmaktan vazgeçmeyeceğiz
13:46 ‘ABD çözüm getirmez’ diyen Öcalan: Tek yol Demokratik Konfederalizm
13:33 Gazeteci Aziz Oruç için hapis istemi
13:01 Cemevlerine sığınan Aleviler: Yardım yağıyor ama faydalanamıyoruz
12:29 Meclis’te depremzedeler için yardım kampanyası
12:28 Buldan ve Temelli dahil 6 vekile 10 fezleke
12:27 Önder: HDP kendi çeperi dışında oy alabilme potansiyeline sahip tek parti
12:13 Kışanak cezaevindeki kitap yasağını yazdı
12:06 Filistin Devlet Başkanı Abbas ABD'nin planını reddetti
12:00 Urfa'da çocuklara istismarda bulunan iki kişi gözaltına alındı
11:40 Bekçilerin yetkilerini genişleten teklifinin 9 maddesi komisyonda kabul edildi
11:20 Savur eski Belediye Eşbaşkanı Alökmen’e 10 yıl 3 ay hapis
10:56 TİS uzmanı Kaygısız: Anlaşma sağlanmazsa 10 bini aşkın üyemizle greve başlarız
10:55 AFAD: 16 bin 326 binada hasar tespiti yapıldı
10:54 Ekonomi Güven Endeksi 2018’in 9 puan gerisinde
10:53 İnsan hakları savunucuları: Türkiye BM’de ‘darbe’ mağduriyetine sığındı
10:20 Çocuğa istismarda bulunan M.A.'ya 62 yıl 6 ay hapis
10:13 Malatya Valiliği: 430 konut yıkıldı
10:07 Türk Metal Sendikası ile MESS uzlaştı
09:53 Kozluk Belediyesi’ne yapılan mazot yardımının parası HDP’li meclis üyelerinden istendi
09:49 Bağlar’da 1 gözaltı
09:49 Yardımların eksikliği de Suriyelilere bağlandı!
09:49 Motorine ÖTV zammı
09:42 48 yıllık mühendis: Depremde yıkılan binalar dere kumuyla yapıldı
09:39 Bayülke: Binaların yıkılması imalat ve tasarım hatalarının olduğunu gösterir
09:33 Marmaris'te 4.1 büyüklüğünde deprem
09:16 Tek kişilik hücrede ayakta sayım
09:16 ‘Antropoloji Kuramları Tarihi’ kitabı yenilendi
09:15 Hacıalioglu: Depremden ders çıkarmalıyız
09:12 Tutuklu Hüseyin Polat’a hastane bulunamadığı için yaşamını yitirdi
09:11 ‘Babamın cenazesini bayram günü verdiler, artık hiç bayram kutlamadık’
09:08 Oto galeri için kiraladığı dükkana AKP tabelası astı
09:07 Deprem üssü Sivrice’de hastane yok: Ölüme terk ediliyoruz
09:06 ‘Deprem vergileri tedbir amaçlı kullanılmadı’
09:05 Elektrik kesintileri KOAH hastalarını nefessiz bırakıyor
09:04 Kayyıma bütçe dayanmamış: Gelir arttıkça borç şişti
09:03 Türkoğlu Cezaevi'nde tek sıra dayatması
09:00 29 OCAK 2020 GÜNDEMİ
28/01/2020
23:46 Dışişleri Bakanlığı: ABD’nin sözde barış planı ölü doğmuştur
23:08 Karayipler'de 7.7 büyüklüğünde deprem: Tsunami uyarısı yapıldı
22:07 Hamas’tan Barış Planı’na tepki: Büyük öfke yaratacak
20:42 Trump 'Ortadoğu Barış Planı’nı açıkladı
19:06 Marmaris’te 5,4 büyüklüğünde deprem
18:52 MSB: Gözlem noktalarını tehlikeye atacak her türlü girişime karşılık verilecek
18:39 Trump’ın ‘Barış Planı’ öncesi Gazze’de kitlesel protestolar
18:25 Baş: İnsanlar can, iktidar Saray derdinde
18:20 Manisa’da bir deprem daha: Bir bina yıkıldı
17:55 İdlib’in en büyük ilçesi Maaret El Numan kontrol altına alındı
17:34 HDP’nin deprem için komisyon kurulması önerisi AKP-MHP oylarıyla reddedildi
17:25 Sur davasında ilk ceza "örgüt üyesi olma" suçlamasıyla verildi
17:17 Mansouran: Türkiye uluslararası mahkemede yargılanmalı
16:47 Amedspor’un yeni Teknik Direktörü İbrahim Cezayir
16:36 Gördüğü şiddeti anlattığı için darp edilen çocuk Meclis gündemine taşındı
16:30 Elazığ için söylediler
16:30 Kılıçdaroğlu: Bu milletten aldığın 34 milyar doları nereye harcadın?
16:23 HDP'nin İzmir'den yollamak istediği yardımlara da engelleme
15:51 Gülistan Doku’yu arama çalışmaları devam ediyor
15:31 Ma Music Akademisi Mersin'de
15:26 Osman Kavala yine tahliye edilmedi
15:23 Ergani Belediyesi’nin yardım araçları ikinci kez Elazığ’a girişi engellendi
15:20 ‘Yardımlar bazı deprem mağdurlarına ulaştırılmadı’
15:08 ‘Roboski katliamı cezasızlıkla ödüllendirildi’
15:05 İHD'den EPİ oturumuna eleştiri: Cezaevini hiç duymadık
14:59 Sur’un yasaklı mahallelerinde yapılan inceleme raporlaştırıldı: Yanlıştan dönün
14:56 Manisa 4,8 büyüklüğünde deprem
14:46 HDP'den kanun teklifi: Malatya ve Elazığ afet bölgesi ilan edilsin
14:43 Ekolojistlerden 'Kanal İstanbul' düzenlemesine itiraz etti
14:37 Ayşe Nur Zarakolu mezarı başında anıldı
14:27 Türkiye Cenevre’de yalnız kaldı
14:24 Gezi davasında reddi hakim talebine ret
13:45 Parlamento Dergisi’nden Kerestecioğlu'na sansür
13:40 Müzisyenler Van sokaklarında Elazığ için çalıyor
13:24 EPİ oturumu öncesi: Türkiye raporunda sokağa çıkma yasakları yok
13:13 Deprem bölgesindeki bakanlardan uydu kent vaadi!
13:11 HDP'den İzmir'deki gözaltılara tepki
13:07 Türk-İş: Açlık sınırı 2 bin 219 oldu
13:04 Buldan: Enkazdan siyaset devşirecek kadar küçüldüler
12:28 Akşener: Erdoğan'ın başrolde olduğu dizinin sonuna geliyoruz
12:19 Kürdistani İttifak Çalışması’ndan depremzedelerle dayanışma çağrısı
12:18 Hakkari’de eylem etkinlik yasağı bir kez daha uzatıldı
12:17 Roboskili Veli Encu hakkında ceza istemi
12:03 Avukatlar İmralı için başvuru yaptı
11:56 Elazığ’da artçı depremlerin sayısı bin 190’a çıktı
11:35 Öldürülen 8 yaşındaki çocuğun halası serbest bırakıldı
11:27 Polis şiddetine maruz kalan kamu emekçisinin duruşması görüldü
10:55 Lice'de operasyon sona erdi
10:30 Tecavüze maruz bırakılan çocuğa dair iddianame kabul edildi
10:07 Pütürge’de yaşlı kardeşleri yanmaktan komşuları kurtardı
09:56 Deprem bölgesinde incelemelerde bulunan HDP heyeti: Yardımların engellenmesi kolektif cezadır